Chúng tôi vẫn hay được hỏi ZUNGZA bắt đầu từ đâu, và câu trả lời thật thì không nằm trong một bản kế hoạch nào cả. Nó nằm ở một con suối nhỏ ở Hoà Bình, nơi một đứa trẻ tên Nguyễn Diệp An Linh lớn lên trong một gia đình làm nông, sáng đi học, chiều theo người lớn ra đồng hoặc lên đồi, và những hôm rảnh thì men theo bờ nước mò cua bắt ốc cho tới lúc trời sẫm lại.
ZUNGZA hình thành từ ký ức núi rừng Tây Bắc của người sáng lập. Tên thương hiệu đọc theo nghĩa Rừng Già, câu đi cùng logo là JUNGLE AND HOUSE, và mọi sản phẩm đều xuất phát từ một mong muốn giản dị, là mang được một chút hơi thở của rừng về trong nhà, bằng chính nghề thủ công của người Việt.
Một con suối, một khúc củi và mùi của buổi tối
Ở vùng đó, mùi tới trước cả hình. Buổi sáng là mùi cỏ ướt còn đọng sương, mùi đất sau cơn mưa đêm. Buổi trưa là mùi lá khô hâm nóng dưới nắng, mùi nhựa cây rịn ra ở những chỗ vỏ nứt. Còn buổi tối thì chỉ có một mùi duy nhất, là mùi khói củi từ bếp, thứ mùi bám vào áo và ở lại trên tóc tới sáng hôm sau.
Chúng tôi tin rằng mùi là cánh cửa ngắn nhất dẫn về ký ức, và điều đó không phải cảm tính. Đường dẫn của khứu giác đi thẳng tới vùng hệ limbic, nơi não bộ xử lý cảm xúc và trí nhớ, nên một mùi quen có thể gọi về cả một buổi chiều đã rất xa. Cam nhận ra điều này từ lâu trước khi biết cách gọi tên nó, chỉ đơn giản là mỗi lần nghe mùi khói củi thì lại thấy mình đang ngồi bên bếp, chân còn ướt nước suối.
Từ ký ức tới một hũ nến
Nhiều năm sau, khi đã sống ở thành phố, Cam thấy cái thiếu rõ nhất trong một căn phòng kín là mùi. Điều hoà làm không khí sạch và đều, nhưng cũng làm nó phẳng, không còn lớp, không còn chuyện gì để kể. Ý nghĩ ban đầu của ZUNGZA chỉ nhỏ như vậy thôi, là làm ra một thứ đặt được trên bàn, thắp lên thì căn phòng có lại chiều sâu của một buổi tối trong rừng.
Chúng tôi chọn con đường thủ công vì nó gần với thứ mình muốn kể nhất. Xưởng nằm trong làng nghề Vạn Phúc, Hà Đông, Hà Nội, nơi nghề dệt lụa đã ở đó qua nhiều thế hệ. Sáp đậu nành được phối trộn bởi ZUNGZA, tinh dầu được pha chế bởi ZUNGZA, và phần lớn công đoạn vẫn làm bằng tay, nên mỗi mẻ có một chút khác biệt riêng của nó.
Ba điều chúng tôi muốn giữ
Điều thứ nhất là công năng. Một món đồ nên làm tốt đúng một việc của nó, vừa vặn trong tay, vừa vặn trong nhà, và tỉ lệ thì được tính kỹ trước khi nói tới trang trí. Điều thứ hai là sự tinh gọn, nghĩa là bớt đi những chi tiết chỉ để gây chú ý, để tâm trí người dùng được nhẹ hơn một chút mỗi lần chạm vào. Điều thứ ba là thuận tự nhiên, là giữ lại vẻ mộc của vật liệu, chấp nhận bề mặt thật với những đốm nhỏ và sắc màu hơi ngả, vì đó chính là dấu vết của thứ đang sống.
Chúng tôi cũng muốn ZUNGZA đi được xa hơn phạm vi hương thơm. Nghề thủ công Việt Nam có rất nhiều thứ đẹp đang chờ được kể lại đúng cách, từ mây tre đan, đồ gỗ trong nhà, tới thảo dược ngâm chân và những món trang trí nhỏ. Mong muốn của chúng tôi là dần dần đưa những thứ ấy tới nhiều nhà hơn, và một ngày nào đó là tới với thế giới.
Vài câu hỏi bạn hay gửi cho chúng tôi
ZUNGZA nghĩa là gì
ZUNGZA đọc theo nghĩa Rừng Già. Câu đi cùng logo là JUNGLE AND HOUSE, còn slogan là Back to the Wild, cả ba cùng nói về một hình dung duy nhất, là mang rừng về gần nếp nhà.
Ai là người sáng lập ZUNGZA
Người sáng lập là Nguyễn Diệp An Linh, thường được gọi là Cam, sinh ra ở Hoà Bình trong một gia đình làm nông, hiện là Giám đốc của ZUNGZA.
Sản phẩm ZUNGZA được làm ở đâu
Tại xưởng của Công ty TNHH Zungza, số 31, DM6, làng nghề Vạn Phúc, Hà Đông, Hà Nội.
Nếu bạn muốn đi tiếp câu chuyện này, có ba lối rẽ dễ chịu, là Hoà Bình và con suối nhỏ, một buổi sáng bên sông Đà, và cái tên đọc là Rừng Già.