Ở những chỗ tối và ẩm nhất của rừng, nơi cây gỗ không chen vào được, vẫn có một lớp thực vật sống rất dày. Đó là chỗ của rêu và dương xỉ, hai nhóm thường bị gộp làm một dù chúng khác nhau khá xa.
Rêu thuộc nhóm thực vật không có mạch dẫn, không có rễ thật, hút nước và chất khoáng qua gần như toàn bộ bề mặt cơ thể. Dương xỉ thì có mạch dẫn, có rễ, thân và lá phân biệt rõ, lá thường lớn và xẻ. Cả hai đều sinh sản bằng bào tử chứ không bằng hạt, và cả hai đều cần độ ẩm để hoàn tất việc sinh sản.
Recognising them in the field
- Rêu: thảm thấp, mềm, cao vài milimet tới vài centimet, bám trên đất, đá, gốc cây và cả thân cây còn sống.
- Dương xỉ: lá lớn hình lông chim, cuống dài, thường có các đốm hoặc vạch nhỏ ở mặt dưới lá là nơi chứa bào tử.
- Khi khô: rêu co lại, xám và giòn, rồi phục hồi rất nhanh sau mưa. Dương xỉ thì cháy mép lá và phục hồi chậm hơn.
Why they only grow in certain places
Ba điều kiện thường đi cùng nhau: ánh sáng yếu nhưng không tối hẳn, độ ẩm cao và ổn định, và một bề mặt giữ được nước. Đó là lý do bạn thấy rêu dày ở mặt bắc của một tảng đá, ở chân tường ẩm, ở bờ khe, và thấy dương xỉ tụ lại quanh chỗ nước rỉ.
Chúng cũng là dấu hiệu đọc được. Một khu rừng có rêu mọc lên cả thân cây sống thường là rừng ẩm quanh năm và ít bị xáo trộn. Ngược lại, rêu biến mất khỏi một khu vực quen thuộc thường báo hiệu chỗ đó đang khô đi hoặc sáng lên vì mất tán che.
The scent of shade
Nét mùi mà người ta hay gọi là mùi rêu thực ra là mùi của cả một tổ hợp: đất ẩm, gỗ mục, nấm và nước đứng. Trong quá trình thử nghiệm của ZUNGZA, chúng tôi thấy nét này chỉ ngọt và mát khi đứng cạnh gỗ khô; đứng một mình, nó dễ bị nghe thành mùi ẩm mốc.
A few questions you often send us
Does moss damage a tree
Rêu mọc trên vỏ cây thường chỉ dùng thân cây làm chỗ tựa và lấy nước từ không khí và nước mưa chảy qua. Với nhóm sống như vậy thì việc mọc trên cây không phải là ký sinh. Nếu một cây yếu đi trong lúc rêu dày lên, nguyên nhân thường nằm ở độ ẩm và ánh sáng của cả khu vực.
Should I take forest moss home to grow
Chúng tôi không khuyến khích. Lấy rêu rừng làm hỏng một mảng đã mất nhiều năm để hình thành, và trong nhà thì độ ẩm hiếm khi đủ ổn định để nó sống. Nếu bạn muốn có rêu, hãy tìm nguồn nhân giống thay vì bóc từ rừng.
What a fern needs indoors
Điều kiện gần giống chỗ nó sống ngoài tự nhiên: sáng gián tiếp, không nắng gắt, đất thoáng và giữ ẩm, và tránh luồng gió khô từ máy lạnh. Nếu ba yếu tố này không giữ được thì kết quả thường là lá cháy mép dù bạn tưới đều.