Có một buổi chúng tôi đo lại mười bảy chiếc cốc thử của cùng một mẫu. Chúng chỉ khác nhau ở chiều cao và ở đường kính miệng, mỗi bậc cách nhau vài milimet. Từ xa nhìn thì trông như nhau cả, nhưng khi thắp lên thì mỗi chiếc lại cho một ngọn lửa khác, một mặt sáp khác, và một cách toả mùi khác.
Chuyện ấy nói lên điều mà chúng tôi tin nhất khi làm một món đồ. Tỉ lệ không phải chuyện thẩm mỹ, nó là chuyện công năng. Một cái cốc cao thêm một centimet là lửa thay đổi, mùi thay đổi, và cả cái cảm giác khi bàn tay bạn vòng quanh nó cũng thay đổi.
Miệng cốc, thành cốc và ngọn lửa
Đường kính miệng cốc quyết định hồ sáp phải rộng bao nhiêu, và từ đó quyết định cỡ bấc. Miệng rộng mà bấc mảnh thì hồ sáp chảy chưa tới thành, còn miệng hẹp mà bấc dày thì lửa cao và sáp cháy nhanh. Nên trước khi chốt một mẫu, chúng tôi thử nhiều cỡ bấc trên cùng một loại sáp rồi ngồi xem chúng cháy suốt vài lượt.
Chiều cao thành cốc lại lo một việc khác, nó che gió. Thành cao thì ngọn lửa đứng yên hơn trong phòng có quạt hay có cửa hay mở, nhưng nếu cao quá thì phần miệng cốc sẽ chắn mùi lại và hơi nóng bị giữ trong lòng cốc lâu hơn mức cần. Chỗ vừa nằm ở giữa hai điều ấy, và tìm được nó thì phải thắp thật nhiều.
Còn độ dày của thành thì nói với bàn tay. Thành dày cho sức nặng và cho cảm giác vững khi bạn đặt cốc xuống. Đó là lý do một chiếc cốc bê tông cầm lên lại làm tay mình tự chậm lại, và cái chậm ấy là một phần của việc dùng nó.
Cái đẹp đi ra từ công năng
Chúng tôi ít thêm hoa văn vào các mẫu của mình. Không phải vì hoa văn có gì chưa hay, mà vì mỗi lần thêm một chi tiết thì món đồ lại đòi thêm một chút chú ý, và điều chúng tôi muốn là nó im lặng làm việc của nó trong nhà bạn.
Nên cái đẹp của những chiếc cốc ở đây nằm ở tỉ lệ, ở bề mặt thật của vật liệu, và ở đường nét được bỏ đi nhiều lần. Thêm một chi tiết chỉ mất một buổi, còn bỏ được một chi tiết mà món đồ vẫn đứng vững thì có khi mất cả mùa, vì phải hiểu rất rõ nó dùng để làm gì mới dám bỏ.
Ba dòng cốc của chúng tôi học hình khối từ núi, mỗi dòng một cách. Cốc vỏ quế giữ nguyên hình của khúc vỏ cây và có nắp. Cốc bê tông mang sức nặng của đá suối. Cốc thuỷ tinh trong, nhẹ, và để cho ánh lửa tự làm phần còn lại. Cả ba đều theo cùng một nguyên tắc, hình dáng đi sau việc mà nó phải làm.
Vài câu hỏi bạn hay gửi cho chúng tôi
Vì sao cốc nến lại có nhiều kích thước khác nhau
Vì mỗi đường kính và chiều cao cho một nhịp cháy khác nhau. Kích thước được chọn theo việc mà chiếc cốc phải làm, chứ chưa phải theo dáng nhìn cho đẹp.
Vì sao các mẫu của ZUNGZA ít hoa văn
Vì chúng tôi để cái đẹp nằm ở tỉ lệ và ở bề mặt thật của vật liệu. Cách ấy giữ được lâu hơn, và món đồ càng dùng càng lên nét.
Dòng cốc nào phù hợp với phòng có gió
Cốc có thành cao và dày như cốc bê tông sẽ che gió tốt hơn. Bạn cũng nên cắt bấc về khoảng năm milimet để lửa nhỏ và đứng yên.
Đọc thêm ba cái cốc học hình khối từ núi, chuyện chiếc cốc bê tông, và sợi bấc và việc nó làm.